Hòn Tre

Địa lý

Hòn Tre nằm giữa vịnh và che chắn bờ biển thành phố khỏi biển khơi; đây là đảo lớn nhất trong 19 đảo của vịnh^[3]. Bài viết trên Wikipedia tiếng Việt cho diện tích đảo là "trên 32,50 km²" và đặt đảo cách thành phố 5 km về phía đông và cách Cầu Đá 3.5 km^[1]. Bài viết tiếng Pháp cho 3,000 ha, 1,500 dân và mật độ 50 người trên km²^[4], còn trang của Tỉnh ủy cho 36 km²^[5]; các nguồn không giải thích sự khác biệt.

Không có trang nào trong số các trang đã truy xuất nêu tên đỉnh cao nhất của đảo. Wikidata ghi độ cao 400 m mà không có nguồn^[2]. Hải đăng Hòn Lớn phía trên Bích Đầm, xây vào khoảng năm 1890, cao 16 m với tâm sáng ở độ cao 102 m so với mặt biển và tầm chiếu 26 hải lý; đường leo từ thôn lên hải đăng dài khoảng 4 km^[11].

Các bãi có tên của đảo gồm Vũng Me, Bãi Trũ, Đầm Già, Bãi Rạn và Bãi Sỏi^[1]. Một bài viết về quy hoạch năm 2008 dành phía bắc Hòn Tre cho các khu nghỉ dưỡng cao cấp và xác định toàn bộ đảo là một trong các trung tâm du lịch của vịnh^[13], còn kế hoạch năm 2023 của tỉnh về vịnh bao gồm việc phục hồi rừng ở phía tây đảo^[14].

Dân cư

Khoảng 1,500 dân thường trú sống tại Bích Đầm và Vũng Ngán, ở phía đảo quay lưng về thành phố^[1]. Bích Đầm, cách trung tâm thành phố khoảng 15 km, có 228 hộ với 867 nhân khẩu trên 250.91 ha vào tháng 3 năm 2025, sống chủ yếu bằng nghề đánh bắt ven bờ; Ủy ban nhân dân thành phố Nha Trang phê duyệt trong tháng đó một đề án phát triển du lịch cộng đồng tại đây, với mục tiêu 45,000 lượt khách mỗi năm, từ 8 đến 10 cơ sở kinh doanh du lịch cộng đồng và 200 việc làm trực tiếp đến năm 2030^[6].

Vinpearl và cáp treo

Công ty đứng sau khu nghỉ dưỡng, Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Du lịch, Thương mại và Dịch vụ Hòn Tre, được thành lập tại Nha Trang ngày 25 tháng 7 năm 2001; công ty khai trương khu nghỉ dưỡng năm sao Vinpearl Nha Trang Resort năm 2003, công viên Vinpearl Land năm 2006 và năm 2007 tuyến cáp treo dài 3,320 m nối đảo với đất liền^[9].

Cáp treo được khánh thành ngày 10 tháng 3 năm 2007. Tuyến dài 3,320 m trên chín trụ, bảy trụ trong số đó nằm dưới biển, trụ cao nhất 54.65 m và trụ thấp nhất 7.96 m, với 65 cabin chở tối đa 1,500 khách mỗi giờ theo mỗi chiều trên hành trình khoảng 9 phút 20 giây^[10]. Khi khai trương, tuyến được ghi nhận là cáp treo vượt biển dài nhất thế giới, danh hiệu đã chuyển sang cáp treo Hòn Thơm năm 2018^[10]. Năm 2025, tuyến hoạt động từ 09:00 đến 22:00, với ca nô cao tốc cứ 15 phút một chuyến ngoài giờ đó^[10].

Hành chính

Bích Đầm là một tổ dân phố của phường Vĩnh Nguyên cho đến cuộc cải cách năm 2025^[6]. Khoản 49 của Nghị quyết 1667/NQ-UBTVQH15, được Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua ngày 16 tháng 6 năm 2025, sáp nhập Vạn Thạnh, Lộc Thọ, Vĩnh Nguyên, Tân Tiến và Phước Hòa thành phường Nha Trang; nghị quyết có hiệu lực từ ngày được thông qua và phường mới hoạt động từ ngày 1 tháng 7 năm 2025^[7]. Phường Nha Trang rộng 47.12 km² và có 136,118 nhân khẩu vào ngày 31 tháng 12 năm 2024, và danh sách tổ dân phố của phường bao gồm Bích Đầm và Vũng Ngán^[8]. Wikidata mô tả Hòn Tre là một hòn đảo thuộc phường Nha Trang^[2].

Đảo là một trong chín đảo nằm trong Khu bảo tồn biển vịnh Nha Trang, thành lập năm 2001 với tư cách khu bảo tồn biển đầu tiên của Việt Nam, cùng với Hòn Miễu, Hòn Tằm, Hòn Một, Hòn Mun, Hòn Cau, Hòn Vung, Hòn Rơm và Hòn Nọc^[12].

Niên biểu

Các sự kiện có ngày tháng trong các nguồn đã truy xuất được trình bày dưới đây.